Багымдат
Күн
Бешим
Аср
Шам
Куптан
Куран Аудио + котормо Куран
энциклопедиясы
Куран таануу
Диндер
энциклопедиясы
Диндердин тарыхы
Ислам
энциклопедиясы
Ислам таануу
Фикх
энциклопедиясы
Ислам укугу
Хадис
энциклопедиясы
Пайгамбар сөздөрү
Башкы бет / Диндер энциклопедиясы / Диндер тарыхына киришүү / Диндер тарыхы: аныктама жана өзгөчөлүктөр

Диндер тарыхы: аныктама жана өзгөчөлүктөр

Диндер энциклопедиясы 01.02.2026

Дин деген эмне? Диндер тарыхы илими эмнени изилдейт? Дүйнөдөгү диндердин жалпы классификациясы.

Дин деген эмне?

«Дин» деген сөз — адамзат менен кудайдын (же жогорку күчтүн) ортосундагы байланышты, ошондой эле адамдын жашоосун жөнгө салган ишенимдердин, жосундардын жана нормалардын жыйындысы. Латынча religio сөзүнөн келген — «байланыш», «тыгыз алака».

Диндердин жалпы классификациясы

  • Монотеисттик диндер — бир Кудайга ишенген диндер: Ислам, Христианчылык, Иудаизм
  • Политеисттик диндер — бирден көп кудайга ишенген диндер: байыркы Грек, Рим, Египет диндери
  • Пантеизм — табиятты өзүн Кудай деп эсептеген ишеним
  • Дхармалык диндер — Буддизм, Индуизм, Жайнизм
  • Анимизм жана тотемизм — байыркы, трибалдык ишенимдер

Диндер тарыхы илими

Диндер тарыхы (же Компаративдик дин изилдөөлөрү) — дүйнөдөгү бардык диндерди тарыхый, маданий жана философиялык жактан салыштырып изилдеген илим тармагы. XIX кылымда Макс Мюллер тарабынан негизи салынган.

Дин адамзат тарыхында

Эң байыркы диний белгилер — 100 000 жыл мурунку жерлөө жосундары. Шумер, Египет, Инд өрөөнү цивилизациялары диний системаларды иштеп чыгышкан. Ислам окуусу боюнча бардык пайгамбарлар бир Кудай Аллахты тааныткан — тарых ошол туура жолдон отурунда четтеп кетүүнүн жана кайра кайтуунун тарыхы.

Булак: Макс Мюллер «Introduction to the Science of Religion», Ибн Хазм «Аль-Фасл фил-Милал».

← Темага кайтуу